Aktualizacja:
Jak uzyskać znak CE dla wyrobu bez normy zharmonizowanej
Wyrób budowlany nieobjęty normą zharmonizowaną może uzyskać oznakowanie CE (potocznie znak CE) na podstawie europejskiej oceny technicznej (EOT), jeżeli właściwy europejski dokument oceny (EAD) obejmuje ten wyrób i jego zamierzone zastosowanie. Brak normy zharmonizowanej nie oznacza jednak automatycznej kwalifikacji do EOT. Najpierw trzeba porównać wyrób z zakresem dostępnych specyfikacji.
Ustal, czy norma rzeczywiście nie obejmuje wyrobu
Podobnie brzmiąca norma nie rozstrzyga o zakresie. Porównujemy opis wyrobu, zamierzone zastosowanie oraz metody oceny jego zasadniczych charakterystyk z treścią normy. Samo odstępstwo wyrobu od wymagań normy nie jest ogólną podstawą do jej pominięcia.
Rozporządzenie (UE) nr 305/2011 w art. 19 ust. 1 wiązało opracowanie EAD między innymi z sytuacją, w której wyrób nie mieścił się w zakresie normy zharmonizowanej, metoda oceny co najmniej jednej zasadniczej charakterystyki nie była właściwa albo norma nie przewidywała takiej metody. Ten artykuł utracił moc 8 stycznia 2026 r. zgodnie z art. 94 rozporządzenia (UE) 2024/3110, dlatego podstawę dla konkretnej sprawy ustalamy według aktualnych przepisów i statusu specyfikacji. Wymienione sytuacje nadal pokazują, jakie różnice między wyrobem a normą trzeba przeanalizować.
Rozróżnij EAD i EOT
EAD dotyczy zakresu wyrobów. Opisuje wyrób i jego zamierzone zastosowanie, zasadnicze charakterystyki i metody ich oceny oraz zasady oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych. EOT jest oceną właściwości użytkowych konkretnego wyrobu. Wydaje ją na wniosek producenta jednostka oceny technicznej (JOT) na podstawie EAD, do którego odniesienie opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (art. 37 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2024/3110). EOT nie jest certyfikatem ani samym oznakowaniem CE.
Dla wyrobów objętych EAD z dotychczasowego wykazu art. 95 rozporządzenia (UE) 2024/3110 zawiera przepisy przejściowe, dlatego przed analizą sprawdzamy pełny numer, wydanie i status dokumentu w katalogu EOTA, czyli Europejskiej Organizacji ds. Oceny Technicznej.
Poznaj etapy prowadzące do oznakowania CE
| Etap | Czynność |
|---|---|
| 1. Ustalenie specyfikacji | Porównanie wyrobu i zamierzonego zastosowania z normami zharmonizowanymi oraz EAD |
| 2. Analiza dokumentacji | Porównanie danych wyrobu i raportów z właściwym EAD oraz wskazanie braków |
| 3. Wniosek i badania | Skierowanie wniosku do właściwej JOT, która ustala zakres potrzebnych badań |
| 4. Ocena | Ocena wyrobu przez JOT i rozstrzygnięcie o możliwości wydania EOT |
| 5. Obowiązki producenta | Wykonanie zadań właściwego systemu oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych, w tym z udziałem jednostki notyfikowanej, jeżeli system tego wymaga |
| 6. Deklaracja i oznakowanie | Sporządzenie właściwej deklaracji i umieszczenie oznakowania CE przez producenta |
Wyroby, dla których wydano EOT, mogą mieć oznakowanie CE i taki sam status jak wyroby oznakowane na podstawie zharmonizowanych specyfikacji technicznych, jeżeli producent spełnia swoje zobowiązania (art. 37 ust. 6). Ogólny opis etapów podajemy na stronie proces.
Oceń sytuację, gdy nie ma właściwego EAD
Jeżeli istniejący EAD nie obejmuje wyrobu albo nie zawiera właściwej metody oceny, może być potrzebny nowy EAD lub zmiana istniejącego dokumentu. Prace prowadzi sieć JOT koordynowana przez EOTA, a odniesienie do dokumentu publikuje Komisja Europejska w Dzienniku Urzędowym UE. Czasu tych prac nie można ustalić bez określenia zakresu dokumentu, co omawiamy w artykule Ile trwa uzyskanie EOT.
Nie zakładaj, że brak normy przesądza o ścieżce
Brak normy zharmonizowanej nie zamyka drogi do oznakowania CE, ale też nie nakłada obowiązku uzyskania EOT. Wyrób, dla którego nie wydano EOT i który nie jest objęty normą zharmonizowaną po zakończeniu okresu koegzystencji, może być oznakowany znakiem budowlanym B na warunkach ustawy o wyrobach budowlanych. Porównanie obu oznakowań przedstawiamy w artykule Znak B a znak CE.
Wybór zależy od wyrobu, jego zamierzonego zastosowania i dostępnych specyfikacji. Sam zamiar eksportu nie oznacza obowiązku uzyskania EOT, a oznakowanie CE nie zastępuje spełnienia wymagań dla konkretnego zastosowania.
Aby wstępnie ustalić, która ścieżka dotyczy wyrobu, odpowiedz na pytania o wyrób i jego zastosowanie.