KOT a EOT: czym różni się krajowa ocena techniczna od europejskiej

Krajowa ocena techniczna (KOT) i europejska ocena techniczna (EOT, oznaczana także angielskim skrótem ETA) opisują właściwości użytkowe wyrobu budowlanego, ale wynikają z odrębnych przepisów i prowadzą do innych obowiązków producenta. Sam rynek docelowy nie rozstrzyga o wyborze dokumentu. Najpierw trzeba ustalić, czy wyrób jest objęty normą zharmonizowaną, europejskim dokumentem oceny (EAD) albo Polską Normą wyrobu.

Czym jest krajowa ocena techniczna

Ustawa o wyrobach budowlanych określa KOT w art. 2 pkt 15 jako udokumentowaną, pozytywną ocenę właściwości użytkowych tych zasadniczych charakterystyk wyrobu, które wpływają na spełnienie podstawowych wymagań przez obiekty budowlane. Zgodnie z art. 9 ust. 1 wydaje się ją dla wyrobu nieobjętego zakresem przedmiotowym Polskiej Normy wyrobu. Wydaje się ją również wtedy, gdy norma nie przewiduje metody oceny co najmniej jednej zasadniczej charakterystyki albo gdy przewidziana w niej metoda nie jest właściwa.

KOT wydają jednostki oceny technicznej (JOT) albo krajowe jednostki oceny technicznej, na okres 5 lat z możliwością przedłużenia (art. 9 ust. 2 i 3). KOT jest krajową specyfikacją techniczną. Nie jest znakiem ani certyfikatem. Znak budowlany B producent umieszcza po ocenie i weryfikacji stałości właściwości użytkowych oraz po sporządzeniu krajowej deklaracji właściwości użytkowych (art. 8).

Czym jest europejska ocena techniczna

EOT dotyczy właściwości użytkowych konkretnego wyrobu w odniesieniu do jego zasadniczych charakterystyk. Wydaje ją na wniosek producenta JOT wyznaczona dla danego obszaru wyrobów, na podstawie EAD, do którego odniesienie opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (art. 37 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2024/3110). Wykaz jednostek publikuje Europejska Organizacja ds. Oceny Technicznej (EOTA). EAD opisuje grupę wyrobów i metody oceny, a EOT odnosi się do wyrobu danego producenta. EOT nie jest certyfikatem.

Rozporządzenie (UE) 2024/3110 stosuje się od 8 stycznia 2026 r., jednak jego art. 95 utrzymuje wybrane przepisy rozporządzenia (UE) nr 305/2011 dla wyrobów objętych wskazanymi normami i EAD. Dlatego dla konkretnego wyrobu sprawdzamy status właściwej specyfikacji.

Porównaj oba dokumenty

Cecha	KOT	EOT
Podstawa prawna	ustawa o wyrobach budowlanych	rozporządzenie (UE) 2024/3110 albo, w sprawach objętych przepisami przejściowymi, wybrane przepisy rozporządzenia (UE) nr 305/2011
Podstawa oceny	w zależności od potrzeb: badania i obliczenia, oględziny, opinie ekspertów lub inne dokumenty (art. 9 ust. 5 ustawy)	EAD, do którego odniesienie opublikowano w Dzienniku Urzędowym UE
Wydaje	JOT albo krajowa JOT	JOT wyznaczona dla danego obszaru wyrobów
Deklaracja producenta	krajowa deklaracja właściwości użytkowych	deklaracja wymagana przez przepisy właściwe dla danego wyrobu
Oznakowanie	znak budowlany B	oznakowanie CE
Obszar	rynek krajowy	państwa Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego

Każde z tych oznakowań wymaga spełnienia dalszych obowiązków producenta, w tym wynikających z właściwego systemu oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych.

Ustal właściwą specyfikację, zanim wybierzesz dokument

Wyrób objęty normą zharmonizowaną albo zgodny z wydaną dla niego EOT może być wprowadzony do obrotu w Polsce wyłącznie zgodnie z rozporządzeniem unijnym (art. 5 ust. 1 ustawy). Takiego wyrobu nie można wprowadzić do obrotu na podstawie KOT i znaku budowlanego B, nawet jeżeli producent sprzedaje go wyłącznie w Polsce. Brak normy zharmonizowanej także nie przesądza o kwalifikacji do EOT, ponieważ wyrób musi mieścić się w zakresie właściwego EAD.

Sam zamiar eksportu nie oznacza obowiązku uzyskania EOT. Oznakowanie CE nie zwalnia też z wymagań dotyczących zastosowania wyrobu. Art. 8 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 305/2011, stosowany do wyrobów objętych normami i EAD z dotychczasowego wykazu, chroni udostępnianie i stosowanie wyrobu, jeżeli deklarowane właściwości użytkowe odpowiadają wymaganiom dla danego zastosowania w danym państwie.

Wykorzystaj istniejącą KOT przy analizie dokumentacji

KOT nie zamienia się automatycznie w EOT. Analizujemy KOT, pełne raporty z badań i dokumentację wyrobu w odniesieniu do właściwego EAD, a następnie wskazujemy rozbieżności i brakujące dane. Sama tabela wyników w KOT nie zastępuje pełnych raportów. Przydatność raportów, zakres dodatkowych badań i warunki wydania EOT ocenia właściwa JOT.

Przebieg tej pracy opisujemy w artykule Transfer KOT na EOT, a pozycje kosztu w artykule Ile kosztuje EOT.

Jeżeli wyrób ma KOT, porównaj jego wybrane cechy z zakresem EAD. Porównanie obejmuje wybrane warunki zakresu i nie rozstrzyga o kwalifikacji do EOT.